lagan

basin |

لگن

معنی: لگن . [ ل َ گ َ ] (اِ) ظرف شب . شاشدان . اصیص . تقاره .
|| شمعدان . (لغت نامه ٔ اسدی ). لقن . طشت شمع. زاغوته . (برهان ). زنبق . و رجوع به زنبق شود. جای سرشک شمع. صحن زیر شمع که اشک شمع در وی ریزد. شمعدان بود مانند طبقی دیوارش بلند، از سیم و زر و روی و آهن و مس سازند تا شمع گداخته از وی نریزد. (اوبهی ) :
کوکبی آری ولیکن آسمان توست موم
عاشقی آری ولیکن هست معشوقت لگن .
منوچهری .
دین ز فعل بد نماند پاک جز در پاک تن
شمع پاکیزه کجا ماند در آلوده لگن .
ناصرخسرو.
میغ و زیرش تیره قرص آفتاب
چون نشسته گرد بر زرین لگن .
ناصرخسرو.
مونسم جان دهد دو تن گریان
من ز هجر بت آن ز مهر لگن .
مسعودسعد.
کلبه شمع و روشنان پروانه و گیتی لگن
بر لگن پروانه را بین مست جولان آمده .
خاقانی .
رخت را به پیوند چشمم چه حاجت
که شمع بهشت از لگن درنماند.
خاقانی .
عروسان خاطر دهندی رضا
که چون شمعشان در لگن کشتمی .
خاقانی .
آنت مویین دل که گر پیشش بکشتندی چراغ
طبع مویینش چو موم اندر لگن بگریستی .
خاقانی .
همچو پروانه ٔ مسکین که مقیم لگن است
تا نسوزد پر و بالش ز لگن می نرود.
مولوی .
میل در سرمه دان چنان شده تنگ
که بن شمع در سر لگنی .
سعدی .
شمع خود سوخت شب دوش به زاری امروز
گر لگن را طلبد شاه زمین میسوزم .
سلمان .
نبرد تا زر خورشید را فلک بگداز
برای شمع ضمیرش خرد نساخت لگن .
ظهوری (از آنندراج ).
هر شمع که سرکش تر از آن نیست در این بزم
روشن کند آخر ز وفا چشم لگن را.
کلیم (دیوان ص 92).
|| طَشت ِ آفتابه باشد که دست در میان آن بشویند. (جهانگیری ). به ترکی چلابچی گویند. (غیاث ). سلیچه . (آنندراج ). چون تشتی بود سیمین یا رویین و آنچه بدین ماند. (فرهنگ اسدی ). مانند تغاری بود از روی یا از مس و هرچه بدان ماند. (فرهنگ اسدی نخجوانی ). تشتی خرد بیشتر از برنج که دست در آن شویند. تشت که دست و رخت شویند در آن . آبدستدان . آبدستان . طشت بی آفتابه باشد و آن طبق دیواره داری است که از مس یا برنج سازند و هم دست در آن شویند و هم خمیر نان در آن کنند و به کارهای دیگر نیز آید. (برهان ) :
ماهی به کش درکش چو سیمین ستون
جامی به کف برنه چو زرین لگن .
فرخی .
گه دست شستنش نشگفت اگر
شود چشمه ٔ زندگانی لگن .
عنصری .
گر آب چشمه ٔ کوثر ز جنت است نشان
به گاه شستن دستش چو کوثر است لگن .
امیرمعزی .
شاخ طوبی را غذا گردد به فردوس اندرون
چون برون ریزد مذاب دست شویت در لگن .
ازرقی .
هلال نیست که بر طرف نیلگون چمن است
که آفتابه ٔ زرین مهر را لگن است .
اشرف (از آنندراج ).
مخضب . مرکن . (منتهی الارب ).
- آفتابه و لگن ؛ ابریق و طشت . مجموع آفتابه و لگن برای شستن دست .
- امثال :
آفتابه (و) لگن بیست دست ،شام و نهار هیچی .
|| عودسوز. مجمرة. بخورسوز. سپندسوز. منقل آتش . (برهان ). آتش دان آهنی . (اوبهی ) :
چهارپای به زنجیر حادثات کشان
همیشه سینه پرآتش بود به سان لگن .
سلمان ساوجی .
|| جامه ٔ فانوس . (برهان ). کرته ٔ فانوس . (جهانگیری ) :
مست شد باد و ربود آن زلف را از روی یار
چون چراغ روشنی کز وی تو برگیری لگن .
مولوی (کلیات شمس ج 4 ص 206).
آورد برون گردون از زیر لگن شمعی
کز خجلت نور او بر چرخ نماند اختر.
مولوی (کلیات شمس ج 2 ص 274).
|| حوض . لگن خاصره . اطراف سافله مثل اطراف عالیه مرکب اند از چهار جزء: لگن ، فخذ، ساق ، قدم . لگن که به تازی آن را حوض خوانند، تجویف عظیم غیرمنتظمی است که از اعلی و اسفل مفتوح و در وی دو عظم فخذ واقع و در قدام از خاصرتین ودر خلف از عجز و عصعص حاصل شده و آن را دو سطح و دودایره یا مضیق است : 1- سطح ظاهر، در قدام آن در خط وسط مفصل زهار در طرفین سطح هایی که محل اتصال عضلات مقربه اند و تقبه ٔ بزرگ تحت زهاری می باشد و در خلف آن در خط وسط زوائد شوکیه ٔ عجز و منتهای قنات عجزی و مفصل عجز و عصعص . در طرفین خط ثقبهای خلفی عجز و موضع اتصال رباطهای عجزی حرقفی و شکافی که میان عجز و حرقفه است و شوک خلفی حرقفه . 2- سطح باطن ، به واسطه ٔ خطبرآمده ٔ تیزی که هم موضع آن را تنگه ٔ فوقانی نامند به دو قسمت شده آن قدری را که در فوق خط واقع است حوض بزرگ نامند. قطر یمین و یساریش از اقطار قدام و خلفی بزرگتر است . قسمتی که در تحت خط مذکور واقع است موسوم به حوض کوچک است مجرایی را ماند که دو طرف آن تنگ باشد طرف قدامی آن از محل اتصال دو عظم عانه و طرف خلفی آن از سطح مقعر عظم عجز و طرفین آن از شکافتگی های نسائی و قسمتی از مفصل عجز حرقفه حاصل شده . (ازتشریح میرزا علی ). رجوع به مدخل لگن خاصره شود.

... ادامه

1224 | 0

مترادف: 1- آبدستان، تشت 2- شاشدان

نمایش تصویر

اطلاعات بیشتر واژه

ترکیب: (اسم) [مٲخوذ از بابلی]

مختصات: (لَ گَ) (اِ.)

الگوی تکیه: WS

نقش دستوری: اسم

آواشناسی: lagan

منبع: لغت‌نامه دهخدا

معادل ابجد: 100

شمارگان هجا: 2

دیگر زبان ها

انگلیسی

basin | laver , chamber pot , finger bowl , pelvis

ترکی

leğen kemiği

فرانسوی

bassin

آلمانی

becken

اسپانیایی

pelvis

ایتالیایی

bacino

عربی

حوض | حوض النهر , طشت , جفنة

تشریح نگارش (هوش مصنوعی)

کلمه "لگن" در زبان فارسی به معانی مختلفی از جمله ظرفی برای آب یا غذا، یا به طور خاص به معنی لگن لگنی در پزشکی (به عنوان مثال لگن بدن) اشاره دارد. در زیر چند نکته نگارشی و قواعد مرتبط با این کلمه آورده شده است:

نحوه نوشتن: کلمه "لگن" بدون هیچ‌گونه فاصله و با حروف فارسی نوشته می‌شود.
جمع ارایه: جمع کلمه "لگن" به صورت "لگن‌ها" (با اضافه کردن "ها" به انتهای کلمه) نوشته می‌شود.
استفاده از علامت همزه: در این کلمه همزه یا علامت خاصی وجود ندارد و به همین خاطر به سادگی نوشته می‌شود.
استفاده در جملات: این کلمه می‌تواند به عنوان اسم در جملات مختلف استفاده شود. به عنوان مثال:
- "من آب را در لگن ریختم."
- "پزشک گفت که لگن بیمار نیاز به بررسی دارد."
توجه به معانی مختلف: دقت کنید که واژه "لگن" بسته به متن ممکن است معانی مختلفی داشته باشد، پس توجه به زمینه استفاده آن مهم است.

اگر سؤال خاصی در مورد کاربرد یا معنی این کلمه دارید، خوشحال می‌شوم کمک کنم.

مثال برای واژه (هوش مصنوعی)

او برای بهبود وضعیت سلامتی‌اش تصمیم گرفت که هر روز ورزش کند و از لگن خود بیشترین استفاده را ببرد.
در طب سنتی، لگن به عنوان یکی از نقاط کلیدی برای حفظ تعادل انرژی بدن شناخته می‌شود.
در جراحی‌های ارتوپدی، بررسی و درمان مشکلات لگن بسیار حائز اهمیت است.

واژگان مرتبط: حوزه رودخانه، تشتک، دستشویی، ابگیر، حوضچه، سنگاب، تغار، طشت، لگن یا طاس دستشویی، افتابه

فرم ورود

آدرس بخش انتخاب شده

رویداد ها - امتیازات

زیر مجموعه ها

سوالات متداول

لگن

معنی کلمه لگن

معنی واژه لگن

لگن

اطلاعات بیشتر واژه

500 کاراکتر باقی مانده

جعبه لام تا کام

تبلیغات توضیحی

تبلیغات موضوعی

تبلیغات تصویری

فرم ورود

آدرس بخش انتخاب شده

رویداد ها - امتیازات

زیر مجموعه ها

سوالات متداول

لگن

معنی کلمه لگن

معنی واژه لگن

لگن

اطلاعات بیشتر واژه

500 کاراکتر باقی مانده

مطالب مرتبط

لگن

لگن خاصره

لگن زمردی

لگن به سر

لگن دشت

لگن شور

جعبه لام تا کام

تبلیغات توضیحی

تبلیغات موضوعی

تبلیغات تصویری