regent |

نایب السلطنه

معنی: نایب السلطنه . [ ی ِ بُس ْ س َ طَ ن َ ] (اِخ ) عباس میرزا، ملقب به نایب السلطنة پسر ارشد و ولی عهد فتحعلی شاه قاجار است . وی در زمان سلطنت پدر خویش در جنگ های متعدد سرداری سپاه ایران را به عهده داشت . به اتفاق مورخان مردی شجاع و باکفایت بود، در سال 1218 هَ . ق . که دولت روس بطرف گنجه لشکر کشید و آن شهر را محاصره و تصرف کرد، خبر سقوط گنجه و قتل عام اهالی مسلمان آن در دربار شاه قاجار غوغائی برانگیخت و بر اثر آن در حدود 55 هزار تن لشکری به جنگ با روسیه بسیج گشت وروانه ٔ ایروان شد، فرماندهی این سپاه را عباس میرزا عهده دار بود. نخستین برخورد سپاه عباس میرزا با لشکریان روس در ربیعالاول 1219 اتفاق افتاد. این سلسله جنگ ها که ابتدا با پیروزی هائی همراه بود قریب 8 سال مدت گرفت و سرانجام به علت سازش و تبانی نهانی دولت انگلیس با روس ها و نرسیدن قوای کمکی به عباس میرزا [ که دلیرانه می جنگید ]، در اصلاندوز به شکست لشکریان ایران منتهی گشت و در تاریخ 29 شوال سال 1228 به انعقاد عهدنامه ای انجامید که بمناسبت محل انعقاد آن که قریه ٔ گلستان از توابع قراباغ بود به عهدنامه ٔ گلستان معروف گشت . بر اساس فصل سوم این عهدنامه قسمت وسیعی ازخاک قفقازیه به تصرف روسیه درآمد، سیزده سال بعد باز جنگی بین قوای روس و ایران درگرفت . در این جنگ نیزفرماندهی سپاه ایران با عباس میرزا نایب السلطنه بود،و به علت نرسیدن آذوقه و مواجب سپاهیان از تهران و بی کفایتی فتحعلی شاه و غرض ورزی درباریانش شجاعت ها و جانفشانی های عباس میرزا به جائی نرسید، سپاه ایران شکست خورد و در تاریخ 5 شعبان 1243 در قریه ٔ ترکمانچای عهدنامه ای بین قوای فاتح و مغلوب بسته شد و بر اثر آن دولت روس مقدار دیگری از خاک ایران را تصرف و شاه ایران را به پرداخت غرامت جنگ ملزم نمود. عباس میرزا گذشته از جنگ با روس ها، در سال 1236 نیز فرماندهی سپاه ایران را در جنگ با سپاهیان عثمانی به عهده داشت و به بایزید و ارزروم لشکر کشد و با عقد عهدنامه ای از پیشروی در خاک عثمانی صرف نظر کرد. پس از عقد عهدنامه ٔ ترکمانچای ، عباس میرزا به حکمرانی ایالت آذربایجان مشغول گشت و با تجهیز قوا به فکر تصرف هرات بود که اجل مهلتش نداد و در سن 64سالگی به سال 1249 هَ . ق . در مشهد درگذشت . پس از مرگ وی ، فتحعلی شاه قاجار باآنکه خود پسران متعددی داشت ، فرزند نایب السلطنة را به جانشینی خود انتخاب کرد. وی محمدمیرزا نام داشت وپس از وفات جد خویش به نام محمدشاه تاج گذاری کرد.

... ادامه

984 | 0

نمایش تصویر

اطلاعات بیشتر واژه

آواشناسی:

منبع: لغت‌نامه دهخدا

معادل ابجد: 248

شمارگان هجا:

دیگر زبان ها

انگلیسی

regent | viceroy , exarch , nabob , Crown prince , vice-regent

عربی

وصي العرش | عضو مجلس الجامعة , مدرس , مدير بنك في فرنسا , الوصي

تشریح نگارش (هوش مصنوعی)

کلمه "نایب السلطنه" شامل دو بخش است: "نایب" و "سلطنه". در زبان فارسی، این کلمه به عنوان یک اصطلاح رسمی و تاریخی به کار می‌رود که به معنای جانشین سلطان یا پادشاه است. در زیر برخی از قواعد نگارشی و grammatical برای استفاده از این کلمه آورده شده است:

نحوه نوشتن: کلمه "نایب السلطنه" به صورت جداگانه و بدون خط فاصله نوشته می‌شود.
تلفظ: در برخی لهجه‌ها ممکن است تلفظ آن به شکل "نایب السلطان" نیز شنیده شود، ولی تلفظ صحیح "نایب السلطنه" است.
مفرد و جمع:
- "نایب السلطنه" به صورت مفرد به کار می‌رود. در صورتی که بخواهیم به جمع اشاره کنیم، می‌توانیم از "نایبان السلطنه" استفاده کنیم.
نکات نگارشی:
- در نوشتن این واژه در متون رسمی و تاریخی، باید از حروف بزرگ برای آغاز کلمات استفاده کرد، به ویژه اگر در ابتدای جمله قرار دارد.
- در متون غیررسمی، نوشتن آن با حروف کوچک نیز جایز است.
نحوه به کارگیری:
- این کلمه معمولاً در متون تاریخی، سیاسی و فرهنگی به کار می‌رود. برای مثال: "نایب السلطنه در دوران قاجار مسئولیت‌های مهمی داشت."

استفاده صحیح از این کلمه در نوشتار می‌تواند به دقت و زیبایی متن کمک کند.

واژگان مرتبط: نماینده پادشاه، رئيس، عضو شورا، اداره کننده، استاندار، اسقف اعظم، نواب، پولدار، ولیعهد

فرم ورود

آدرس بخش انتخاب شده

رویداد ها - امتیازات

زیر مجموعه ها

سوالات متداول