ویژگى هاى اهل دنیا

الإمام علیّ علیه السلام

إنَّ النَّبِي صلي الله عليه و آله سَأَلَ رَبَّهُ سُبحانَهُ لَيلَةَ المِعراجِ فَقالَ:... يا رَبِّ ومَن أهلُ الدُّنيا ومَن أهلُ الآخِرَةِ؟ قالَ: أهلُ الدُّنيا مَن كَثُرَ أكلُهُ وضِحكُهُ ونَومُهُ وغَضَبُهُ، قَليلُ الرِّضا، لا يَعتَذِرُ إلی مَن أساءَ إلَيهِ، ولا يَقبَلُ عُذرَ مَنِ اعتَذَرَ إلَيهِ، كَسلانُ عِندَ الطّاعَةِ، شُجاعٌ عِندَ المَعصِيَةِ، أمَلُهُ بَعيدٌ وأجَلُهُ قَريبٌ، لا يُحاسِبُ نَفسَهُ، قَليلُ المَنفَعَةِ، كَثيرُ الكَلامِ، قَليلُ الخَوفِ، كَثيرُ الفَرَحِ عِندَ الطَّعامِ، وإنَّ أهلَ الدُّنيا لا يَشكُرونَ عِندَ الرَّخاءِ، ولا يَصبِرونَعِندَ البَلاءِ، كَثيرُ النّاسِ عِندَهُم قَليلٌ، يَحمَدونَ أنفُسَهُم بِما لا يَفعَلونَ ويَدَّعونَ بِما لَيسَ لَهُم، ويَتَكَلَّمونَ بِما يَتَمَنَّونَ، ويَذكُرونَ مَساوِئَ النّاسِ ويُخفونَ حَسَناتِهِم. فَقالَ: يا رَبِّ، كُلُّ هذَا العَيبِ في أهلِ الدُّنيا؟! [قالَ:]يا أحمَد، إنَّ أهلَ الدُّنيا كَثيرٌ فيهِمُ الجَهلُ وَالحُمقُ، لا يَتَواضَعونَ لِمَن يَتَعَلَّمونَ مِنهُ، وهُم عِندَ أنفُسِهِم عُقَلاءُ، وعِندَ العارِفينَ حُمَقاءُ.

امام علی علیه السلام: پیامبر صلی الله علیه و آله در شب معراج از پروردگار پاكش پرسید:... ای پروردگار من! اهل دنیا چه كسی است و اهل آخرت كیست؟ فرمود: «اهل دنیا، كسی است كه: خوراك و خنده و خواب و خشمش بسیار است؛ خشنودی اش اندك است؛ نه از كسی كه به وی بدی كرده است، پوزش می طلبد، و نه پوزش كسی را كه از او پوزش می طلبد، می پذیرد؛ در طاعت، تنبل است، و در معصیت، گستاخ؛ آرزویش دور و دراز است و اجلش نزدیك؛ از نفْس خویش حساب نمی كشد؛ كم خیر است؛ پُرگوست؛ كم ترس [از خدا] است؛ و هنگام غذاخوردن، بسیار شاد است. اهل دنیا در هنگام آسایش، سپاس گزار نیستند، و هنگام بلا (سختی) شكیبا نیستند؛ زیادِ مردم، در نظر آنان اندك است؛ خویشتن را به كارهای ناكرده می ستایند، و ادّعای چیزهایی را می كنند كه ندارند، و از چیزهایی سخن می گویند كه آرزو دارند؛ و بدی های مردم را می گویند و خوبی های آنان را پوشیده می دارند». پیامبر صلی الله علیه و آله گفت: ای پروردگار من! همه این عیب ها، در اهل دنیاست؟! [فرمود:] «ای احمد! در اهل دنیا، نادانی و كم بخردی های بسیار است: در برابر كسی كه از او دانش می آموزند، فروتنی نمی كنند، و خویشتن را عاقل می پندارند، در حالی كه به نزد فهمیدگان، مردمانی كم خردند».

منبع: فی المصدر «لا یُبصِرون» والأصحّ ما أثبتناه كما فی بحار الأنوار. / ما بین المعقوفین أثبتناه من بحار الأنوار. / إرشاد القلوب: ص 199 ـ ص 201، بحار الأنوار: ج 77 ص 23 ح 6.